Kunstenaar
Hanneke de Munck
hannekedemunck.nl

Jaar 1998

Materiaal
Grijs graniet

Over het kunstwerk
Op Rhijnhof staan vijf beelden van beeldhouwer Hanneke de Munck. Twee houten altaarstukken staan in het Meditatiehuisje. Drie granieten beelden –De Wachter, Vlinderdans en Spiraaldans– staan verspreid over het terrein. Ze behoren oorspronkelijk tot een groep van vier beelden met de titel Dansende Monolieten.

Emy Gomperts schreef  over de Dansende Monolieten:

Graniet en dans waren voor Hanneke de Munck de inspiratiebronnen bij de schepping van een serie monumentale sculpturen. Deze beeldengroep bestaat uit Sirius, Werveldans, Vlinderdans en Spiraaldans. Als men naar de beelden toeloopt, krijgt men een associatie met Stonehenge. De contouren van de rechtop in de ruimte geplaatste stenen nemen de beschouwer mee in een tijdloze dans. Nadert men de beelden wat meer, dan begint het lijnenspel op de gladde vlakken in het wisselende licht te werken. De zware stenen lijken met leven bezield te worden. De beelden dansen – zoals zoveel van de werken van Hanneke de Munck. De dans verbeeldt vrijheid, en harmonie met hemel en aarde. Het model van De Munck is een
danser die zich op muziek van verschillende culturen door haar atelier beweegt.

Het materiaal
Het materiaal van de beelden -graniet- en de bewerking ervan speelt een belangrijke rol in de beleving van de beelden. Hanneke de Munck kiest het materiaal met zorg en met gevoel voor de structuur van de steen. Het karakter van de steen moet het onderwerp van het beeld potentieel al in zich hebben. Opvallend aan de Dansende Monolieten is de sterke contour, waarmee met één grote lijn de vorm in de ruimte wordt neergezet. Het oppervlak wordt met verschillende beitels subtiel bewerkt door ingehakte lijnen, die doen denken aan Egyptische hiërogliefen. Het ondiepe reliëf wordt afgewisseld met gepolijste vlakken. Daardoor ontstaan kleur- en glansverschillen.

Een prominente plek
De Wachter staat op een prominente plek bij de entree van de begraafplaats. Het is een menselijke figuur van meer dan twee meter hoog. De gelaatstrekken zijn niet uitgewerkt. Alleen de hand is gedetailleerd. Met deze uitgestoken hand verwelkomt De Wachter alle bezoekers van Rhijnhof. Bij een begrafenis waarbij het afscheid elders heeft plaatsgevonden stopt de rouwauto naast het beeld. De overledene wordt hier op de rouwkoets of rijdende baar geplaatst en begint dan aan zijn of haar laatste gang.

Van Werveldans naar Wachter
De titel van het beeld was oorspronkelijk Wervelwind. Toen het beeld in 2023 op het voorplein van van Rhijnhof geplaatst werd, is aan de nabestaanden en bezoekers gevraagd mee te denken over een nieuwe naam. In samenspraak met De Munck werd gekozen voor De Wachter.