Bij de Koninklijke Marine
Charles Latuhihin wordt op 11 januari 1910 geboren in het dorp Latuhalat op het Molukse eiland Ambon. Hij trouwt met Ludia Soplantlila, eveneens geboren in Latuhalat.

Charles komt in dienst van de Koninklijke Marine. Hij is matroos barbier. Hij vaart o.a. op het torpedowerkschip Hr.Ms. Serdang. Maar ook is hij een tijd werkzaam als tuinder in het Marine Verlofcentrum in Malino, een koel bergresort vlak bij Makassar op Zuid-Celebes (Sulawesi). Het is een verlof- en vakantieoord voor militairen van de Koninklijke Marine en andere Europese militairen. Vooral officieren gaan erheen voor een paar weken rust in een aangenaam klimaat.

Na de Japanse bezetting van Nederlands-Indië in de Tweede Wereldoorlog roepen inheemse Indonesiërs op 17 augustus 1945 de onafhankelijke Republik Indonesia uit. Tot aan de soevereiniteitsoverdracht in december 1949 woedt er een hevige strijd tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Indonesische vrijheidsstrijders (zie ook: Nederland en de Molukken – Historische context). De Molukse marinemannen en KNIL-soldaten verkeren in een moeilijke positie. Zij die niet kiezen voor aansluiting bij het Indonesisch Nationaal Leger hopen dat zij op de Molukken gedemobiliseerd worden, waar op dat moment gestreden wordt voor een onafhankelijke Republiek der Zuid-Molukken (Republik Maluku Selatan/RMS). Uiteindelijk besluit de Nederlandse Regering de Molukse militairen en marinemannen op last van een dienstbevel ’tijdelijk’ naar Nederland over te brengen met de belofte dat ze op een later moment terug kunnen keren naar de RMS. Tussen 21 maart en 22 juni 1951 brengen elf grote passagiersschepen in totaal 12.500 Molukse KNIL-soldaten en marinemannen met hun gezinnen van Indonesië naar Nederland. De Molukse marinemannen worden niet uit militaire dienst ontslagen. Zij blijven in dienst bij de Koninklijke Marine en worden aangeduid als “inlandse schepelingen”. Dit in tegenstelling tot de KNIL-soldaten, die direct na aankomst uit militaire dienst worden ontslagen.

Naar Nederland
De toen veertienjarige zoon Alfons Latuhihin herinnert zich het vertrek uit Indonesië nog goed. De spanning is voelbaar in Surabaya. Slechts een paar dagen van tevoren wordt de familie ervan op de hoogte gebracht dat ze naar Nederland zullen worden gebracht. Het zijn hectische dagen, die gebruikt worden om zoveel mogelijk bezittingen in te pakken. De dag voor vertrek zien de straten “groen”: lange kolonnes groene legerwagens zijn met de KNIL-militairen al op weg naar de Kota Inten, het eerste schip dat naar Nederland zal vertrekken. De straat oversteken lukt niet, zo druk is het.

Het gezin met drie kinderen (een vierde kind is eerder overleden) vertrekt op 20 februari 1951 met de Kota Inten vanuit Surabaya. Al voor vertrek is Alfons ziek. Hij brengt de reis door in de ziekenboeg, waar hij zich beter voelt dan elders op het schip. Zijn vader is werkzaam in de keuken. Af en toe komt hij “Hollands eten” brengen: aardappels en worteltjes. Alfons is er dol op. Ook het jongste kind, ongeveer één jaar oud, wordt aan boord ziek, maar een maand na vertrek bereikt het hele gezin op 21 maart 1951 de Lloyd pier in Rotterdam.

Na een aantal verblijven in o.a. Roermond en Nijmegen krijgt het gezin een huis in Leiden toegewezen. Lang wonen ze daar op Dijkstraat 37.

Een graf op Rhijnhof
Charles en zijn vrouw Ludia worden in respectievelijk 1965 en 1971 op Rhijnhof begraven in familiegraf 002173-EOO-051.

Op Rhijnhof liggen zeven graven van Molukse veteranen van de Koninklijke Marine. In 2024 besluit het Leidse college van burgemeester en wethouders deze graven een beschermde en bijzondere status te geven. Zij garanderen het voortbestaan van de graven voor een periode van 30 jaar tot 2054. De grafrechten en onderhoudskosten zijn tot die periode door gemeente Leiden voldaan. Het is een teken van eerbetoon en eerherstel voor het leed dat de Molukkers van de eerste generatie is aangedaan na hun komst uit Indonesië naar Nederland in 1951.

Meer weten over de zeven Marine-Molukkers op Rhijnhof, klik dan op hun naam.

• Matroos eerste klas C. Latuhihin
• Matroos eerste klas J. Latuny
• Sergeant muzikant T. Pattikawa
• Sergeant machinist D. Pattiapon
• Matroos eerste klas M. Pelmelay
• Matroos eerste klas E. Souhoka
• Telegrafist eerste klas M. Workala